Tĩnh Tâm

Sống Tự Giác

"Con người cao quý nhất là con người vô sự". (Thích Nhất Hạnh)

16:15:29 05/08/2021

Vào một ngày nọ cách đây hơn một ngàn năm, nhà triết học Lucius Annaeus Seneca cố gắng giữ cho tâm ở trong Chánh Niệm. Tiếng chó sủa, người bán hàng rong trên phố làm cho ông khó tập trung được. Hơn thế, tình hình tài chính của gia đình ông cũng đang lâm vào cảnh lao đao sau khi ông bị mất chức và bị thất sủng bởi Hoàng đế Nero.

Tình cảnh này của ông làm nhiều người trong chúng ta thấy đồng cảm. Ngày nay, tiếng ồn của đời còn hơn thời La Mã cổ đại. Chúng ta liên tục thất niệm vì điện thoại, email, và hàng ngàn kênh thông tin liên tục dội tới.

Vậy chúng ta phải làm gì để giữ được Chánh Niệm trong tiếng ồn của đời?

Giải pháp mà triết gia Seneca lựa chọn là Tĩnh Tâm: tìm sự bình an ở trong tiếng ồn.

Vậy chính xác Tĩnh Tâm là gì?

Nếu bạn đã từng có lúc tập trung cao độ tới mức nhận biết tỉnh thức của bạn mở rộng hơn mức bình thường, đó chính là sự tỉnh thức có được nhờ vào Tĩnh. Khi bạn tập trung vào một nước cờ thì dù có ngồi giữa quán bar ồn ã bạn cũng không nghe thấy gì. Tâm của bạn không còn loạn động và không còn bị kéo theo bởi sự loạn động bên ngoài. Khi bạn ngắm nhìn cảnh hoàng hôn hay bình minh, bạn cảm thấy một niềm vui nhè nhẹ dâng trào lên trong tâm khảm, đó chính là hỷ lạc sinh ra từ Tĩnh Tại.

Đạo Phật gọi là upekkha (Xả Tâm), Đạo Thiên Chúa gọi là  aequanimitas (sự tĩnh lặng của tâm hồn), Đạo Hồi gọi là aslama (sự dâng hiến tột đỉnh). Dù gọi bằng tên gọi gì đi nữa thì Tĩnh Tại chính là chìa khóa để mở ra cánh cửa của Hạnh Phúc vững bền. Hãy biết ơn những khoảnh khắc Tĩnh Tại trong đời mình. Khoảnh khắc mà bạn có thể ngồi an yên, vô sự để tư duy về cuộc đời.. Khoảnh khắc ấy thật đẹp.

Thiền sư Thích Nhất Hạnh viết trong Lâm Tế Ngữ Lục Bình Giảng: 

"Vô sự là bản chất của con người có giá trị cao quý... Vô sự tức là không tìm cầu nữa, không đặt ra cho mình những mục tiêu để theo đuổi, không tìm kiếm mệt nhọc nữa. Nguyên văn chữ Hán là Vô sự thị quý nhân, nghĩa là con người cao quý nhất là con người vô sự.... Mình hãy là mình, đừng tìm cách biến mình thành ra người khác, dù người đó là Phật. Chỉ nên làm một người bình thường, bản thân mình cũng rất là màu nhiệm rồi. Tại sao mình từ chối mình, phủ nhận mình như một thực tại màu nhiệm để trở thành một người khác? Ví dụ mình là một đóa sen. Đóa sen đã là màu nhiệm rồi, tại sao không chấp nhận mình là một đóa sen mà muốn trở thành một đóa cúc? Đóa cúc cũng vậy, cũng rất màu nhiệm, tại sao phải chạy tìm cầu để trở thành một đóa hồng? Mình đã là cái mình muốn trở thành. Khi dừng lại sự tìm cầu, thì ta có giải thoát, và ta an nhiên tự tại trong giây phút hiện tại. Đó gọi là vô sự. Vô sự trong từ ngữ của đạo Phật ngày xưa là vô tác (aimlessness, desirelessness, intentionlessness)."

Chỉ cần đừng nghĩ đến chuyện tạo tác thì vô sự. Vô sự thì không còn nghiệp. Chuyển hóa, màu nhiệm và giải thoát.

(David Nguyen, 05/08/2021)

---------------------

Chú thích: Sử dụng trong Khóa học Chuyển Hóa 360 như một bài tập:

Bạn đã có thói quen dành ít nhất 15 - 30 phút hàng ngày để rèn luyện sự Tĩnh Tại chưa? Hãy đặt ra kế hoạch và mỗi ngày dành ra ít nhất 15-30 phút để rèn một trong ba pháp môn tĩnh tại (Meditation, Thinkitation và Contemplation)